Barcelona , thủ phủ và là thành phố lớn nhứt của bang Catalana , đông bắc Tây Ban Nha , nằm bên bờ Địa Trung Hải với 1.600.000 cư dân , quanh năm mát mẻ , khí hậu tuyệt vời !
Bạn nào thích ” sưu tầm ” Di sản văn hóa thế giới thì sẽ được 5 Di sản tại thành phố này :
– Hospital de la Santa Creu i San Pau – Bệnh
viện Santa Creu – San Pau .
– Palau de la Musica Catalana – Nhà hát
Catalana .
– Palau Guell – Dinh thự Guell .
– Casa Mila – Ngôi nhà Mila .
– Parc Guell – Công viên Guell .
Tất cả 5 thứ nêu trên đều đã được UNESCO công nhận là Di sản văn hóa thế giới .
Bệnh viện và Nhà hát Catalana là tác phẩm của kiến trúc sư Lluis Domenech i Montaner , 1850 – 1923 , người con của Barcelona .
Ba Di sản còn lại là của kiến trúc sư Antoni Gaudi , 1852 – 1926 , cũng được sinh ra và lớn lên tại vùng Catalana . Ông này nổi tiếng khắp thế giới với triết lý thiết kế rất độc đáo và ông cũng là niềm tự hào của người dân nơi đây !
Kiến trúc sư Antoni Gaudi có duyên gặp được kỹ nghệ gia – doanh nhân giàu có Eusebi Guell , người đồng thanh đồng điệu , cùng tần số , mến mộ ông , tin tưởng để rồi đưa cho ông mấy dự án lớn và cho ông toàn tâm toàn ý thiết kế , thể hiện thành công vang dội đến mức những công trình này đã trở thành Di sản văn hóa thế giới ! Đó là Palau Guell sát bên phố đi bộ La Rambla và công viên Parc Guell ở phía bắc thành phố .
Nghĩ mà thương cho những kiến trúc sư bên xứ ta , cố gắng học hành , tiếp thu nhiều điều hay trong nghành kiến trúc , xây dựng nhưng lúc muốn hành nghề thì lại gặp khó khăn vì các chủ đầu tư , chủ nhà bên Ta đều nghĩ là mình cũng dư sức . . . vẽ ra nhà được , cần gì đến kiến trúc sư cho tốn kém , rắc rối !
Hoặc vì muốn có việc làm mà phải bấm bụng làm theo ý tưởng của những tên chủ đầu tư , đa số vốn là trọc phú , ngu si đần độn với những ý tưởng dốt nát không cách gì chịu được ! Và thực tế là chúng ta hiện nay đang bị phải thấy những công trình hợm hĩnh , lố bịch khắp nơi trên đất nước Việt Nam !
Nhà thờ Sagrada Familia , tác phẩm lớn nhất của Antoni Gaudi , được ông thiết kế và theo sát từ năm 1882 , đã trở thành tác phẩm cuộc đời và . . . để đời của ông !
Sagrada Familia được xây dựng hoàn toàn bằng tiền của người ái mộ đóng góp , đã xây trong 135 năm vừa qua và vẫn còn đang được tiếp tục xây , dự kiến sẽ xong trong năm 2026 , kỷ niệm 100 năm ngày Antoni Gaudi qua đời !
Thực tế thì Sagrada Familia từ lâu nay là điểm tham quan hấp dẫn vào bậc nhất của Barcelona , mỗi năm có hơn 3 triệu người chịu đứng sắp hàng để mua vé vào chiêm ngưỡng công trình này ! Đương nhiên tiền thu vào nhờ bán vé tham quan được quản lý chặt chẽ , công khai , không bị tham nhũng một xu nào và dùng để tiếp tục xây nhà thờ này .
Ngoài ra Barcelona còn có 3 họa sĩ lừng danh của thế kỉ 20 :
– Pablo Ruiz Picasso , 1881 – 1973 .
– Joan Miro , 1893 – 1983 .
– Salvador Dali , 1904 – 1982 .
Nhưng hấp dẫn du khách và cả cư dân nơi đây là La Rambla , Phố đi bộ dài nhứt , vui nhộn nhứt , đẹp nhứt , sôi động nhứt , nhiều màu sắc nhứt , đa dạng văn hóa nhứt và . . . tuyệt vời nhứt của Tây Ban Nha – Spain ! Sẽ là thiếu sót lớn nếu đã ghé qua Barcelona mà chưa biết phố đi bộ La Rambla !
Phố La Rambla , nằm ngay trung tâm thành phố , dài 1.200m một đầu là công viên Place de Catalunya , đầu còn lại là bùng binh gần bến cảng , có tượng đài ông Christophe Columbus , người đã khám phá ra châu Mỹ vào cuối thế kỷ 15 và lúc trở về đã cập cảng Barcelona .
Đây đúng thiệt là Phố đi bộ , rộng ít nhứt vài chục thước , được lót gạch – đá – nhựa rất tốt và thực sự là Phố đi bộ vì khách tha hồ nhởn nhơ muốn đi thì đi , muốn đứng thì đứng , tha hồ ngắm trời trăng mây nước , tha hồ thưởng thức vô số tiết mục văn nghệ đường phố , tha hồ ngắm những hàng cây cổ thụ dọc theo phố , tha hồ ngắm hàng hóa , tha hồ ngắm ông đi qua bà đi lại mà không bị tụi vô giáo dục , vô văn hóa bóp còi inh ỏi như thường phải gặp ở Sài Gòn hoặc tại Hà Nội ” ngàn năm văn vật ” !
Nghệ sĩ đường phố đủ quốc tịch trên thế giới về tụ tập nơi đây , biểu diễn trên Phố đi bộ cho khách và được thưởng tiền để mưu sinh . Ban nhạc Jazz đến từ Đông Âu , nhiều người đứng yên giả làm tượng đá , nhiều họa sĩ vẽ kí họa hoặc biếm họa chân dung , ảo thuật gia , nghệ sĩ xiếc , ca nhạc sĩ 4 trong 1 : vừa hát vừa chơi Guitar , chân đánh trống và có cả thổi kèn Harmonica !
Cũng không vắng bóng tệ đoan ở những nơi đông đảo như vậy : Nạn giàn dựng chơi bài ba lá có cả cò mồi để lừa khách , và có chen lấn là có luôn nạn . . . móc túi !
Xe ô tô ” được phép ” sử dụng hai làn đường nằm dài hai bên theo Phố đi bộ với bề rộng rất ” khiêm nhường ” và chắc chắn tài xế vừa lái xe với tốc độ ” con rùa ” vừa ghen tị với khách bộ hành tung tăng giữa đường ! Chuyện này mà kể cho những người dân khốn khổ ở Sài Gòn và nhứt là Hà Nội nghe thì chắc sẽ bị bà còn cho là . . . nói phét !
Nếu đem ra so sánh thì sẽ vô cùng khập khễnh nhưng cũng nên lên tiếng . Mới đây , giữa Sài Gòn cũng có . . . quảng trường đi bộ , nói Phố đi bộ thì chưa xứng đáng vì không có phố mà chỉ có lèo tèo mấy hàng quán , mấy khách sạn trên đường Nguyễn Huệ .
Ban đầu mình cũng chê dữ lắm vì chắc là trong lòng luôn mong muốn nước Việt Nam được xây dựng ” đàng hoàng hơn , to đẹp hơn ” ! Bây giờ mình tỉnh mộng , đã . . . hạ chỉ tiêu xuống nhiều và tạm chấp nhận chủ nghĩa . . . ” Có còn hơn không ” ! Đi trên ” quảng trường đi bộ ” của Sài Gòn ít ra đã không bị xe cơ giới quấy rầy !
Tiếc là có không gian rộng mênh mông mà hoàn toàn thiếu bóng dáng của hoạt động văn hóa nghệ thuật dân gian đường phố ! Và một chuyện buồn phiền nữa là dân Ta đi đến đâu thì xả rác vô tư , xả rác dã man và xả rác tung tóe khắp trời đất !
Chắc chắn là du khách nước ngoài từ gần 200 quốc gia trên thế giới đến đây , lúc ra về sẽ mãi mãi nhớ đến . . . ” quảng trường đi bộ ” không có tiết mục gì hay ho mà chỉ thấy toàn người và người ra đây chủ yếu để . . . nhìn nhau rồi . . . chụp hình , và với mênh mông rác ” ở Sài Gòn – Hồ Chí Minh City !
Xin được trở lại với La Rambla của Barcelona ! Chẳng những Phố đi bộ La Rambla mà cả các khu phố dọc theo hai bên chiều dài 1.200m đều là những khu phố cổ với nhiều con đường nhỏ , nhiều ngõ ngách xinh xắn với vô số hàng quán , cafe , khách sạn , nhà thờ , công viên .
Khách sẽ lạc chân lọt vào Chợ Lồng Mercat de la Boqueria , bên hông La Rambla , rộng hơn 6.000m2 với vài trăm gian hàng đủ các loại , đủ màu sắc , nhiều nhứt vẫn là phục vụ ăn uống , bày biện đẹp đẽ sạch sẽ thơm tho , rất hấp dẫn !
Và khách cũng không nên bỏ lỡ cơ hội được chiêm ngưỡng một Di sản văn hóa thế giới , nằm chỉ cách Phố La Rambla mấy chục bước chân thôi : Palau Guell – Dinh thự Guell của ông Guell để cho kiến trúc sư Antoni Gaudi thiết kế , từ lâu đã được UNESCO công nhận là Di sản văn hóa thế giới .
Cũng cùng của cặp bài trùng Gaudi – Guell còn có Parc Guell – Công viên Guell ở phía bắc thành phố . Công viên này là dự án của ông Guell , giàu mà . . . có văn hóa , đã mời ông Gaudi thiết kế với phong cách vô cùng độc đáo và . . . đẹp ! Ta như bước vào khu vườn cổ tích với nhiều ý tưởng kiến trúc lạ lùng gây ngạc nhiên lẫn thích thú .
Công viên Parc Guell nằm trên một ngọn đồi nên đứng ở đây ta có thể ngắm được toàn cảnh thành phố Barcelona ở dưới chân mình !
Những cảnh nhộn nhịp , những cuộc vui ở thành phố cảng lớn nhứt của Tây Ban Nha cũng khép lại , đường về phương nam còn xa lắm . Cả đoàn ai cũng cảm thấy ngày vui qua mau quá , nhưng cũng đến lúc phải chuẩn bị . . . hành trang giã từ !
Nguyễn Chi Hoài Nhơn
Photos:
