Du ký “ Vạn lý độc hành “ , một mình một ngựa sắt Honda wave alpha 100cc đi từ Móng Cái – Đông Bắc Việt Nam đến đảo Phuket – Tây Nam Thái Lan , dự kiến hơn 3 tháng và 10.000km .
Từ Mộc Châu tìm đường để người và xe qua được bên Lào !
Hôm nay đường hoàn toàn mới , khoảng chừng 130km , có khả năng đường rất xấu và phải qua cửa khẩu , chưa biết có qua được đất bạn hay không nên mọi thứ đã chuẩn bị sẵn sàng , ngủ kỹ , chờ cho trời vừa sáng là . . . “ vượt biên “ !
Sáng sớm mình đang lom khom lo cột chằng ba lô cho chặc vào xe thì có anh khách trong khách sạn đến chuyện trò , hỏi han thân mật về chuyến đi , anh em trao đổi vui vẻ . Anh bạn Phan Vũ Thủy có vẻ thích thú với chuyến đi “ Vạn lý độc hành “ nên anh em chụp với nhau mấy tấm hình làm kỷ niệm và anh còn chúc mình . . . xe cứng đá mềm , thượng lộ bình an !
32km từ Mộc Châu đến cửa khẩu Lóng Sập quốc lộ 43 tương đối tốt , thủ tục qua biên giới của cả hai phía Việt Nam và Lào đều đơn giản đến không ngờ ! Nhanh và gọn , nhưng không thấy phía Lào làm tờ giấy tạm nhập tái xuất cho xe máy như những lần trước ở mấy cửa khẩu khác ? Hay là thủ tục đã đơn giản rồi chăng ? Và sự kiện “ rút quân tại của khẩu Tây Trang “ cách đây 3 ngày có phải chỉ là chuyện của địa phương thôi ? Thôi , khỏi thắc mắc chi cho phiền , qua đến đất Lào là tiếp tục hành trình được rồi ! Được cô nhân viên hải quan xinh xắn dễ thương dặn kỹ là lúc qua cửa khẩu bên Lào nhớ phải dừng và xuống xe trước bảng Stop , nếu không phía bên bạn sẽ vin vào cớ đó và phạt rất nặng !
Bên phía Việt Nam là Lóng Sập , bên địa phận Lào là Pa Hang trên đỉnh núi cao , xa xa về hướng đông nam là đỉnh Pha Luông – 1.880m , nằm trên đất của Ta . Vùng đất với phong cảnh hùng vĩ này cũng là nơi trung đoàn Tây Tiến tung hoành ngang dọc , để lại dấu ấn rất đậm trong lòng nhà thơ Quang Dũng :
Dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm
Heo hút cồn mây súng ngửi trời
Ngàn thước lên cao ngàn thước xuống
Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi . . .
Cửa khẩu Lóng Sập – Pa Hang nằm trên đỉnh núi cao , phải đi ngoằn ngoèo gần 20km đường đèo rất xấu , chỉ là đường đất rất hẹp , nhưng vẫn được có tên là quốc lộ 6B , hầu như không có xe cộ lưu thông và nếu có thì hầu như chỉ là xe hai bánh thôi !
Xuống hết đèo Pa Hang là đụng ngay sông Mã mà bên Lào gọi là Nậm Ma . Vừa đến bờ sông Mã thì may quá , có chuyến phà chở chiếc xe ô tô sắp cập bến . Mình hớn hở chuẩn bị lên phà thì phà . . . rời bến một cách phũ phàng ! Có chuyện gì đây ? Phà ô tô vừa cập bến bờ bên kia thì có phà nhỏ hơn , nổ máy tà tà qua sông , chắc là để chở mình ? Và đúng như vậy ! Thì ra phà lớn dùng để chở ô tô , xong rồi đi phà trống về lại bờ bên kia , còn phà nhỏ làm bằng 2 cái ghe ghép lại , có thêm tấm ván vài mét vuông là dùng để chở xe máy 2 bánh ! Chịu thua luôn , thôi thì mỗi địa phương có cách làm riêng , không dám bàn , miễn sao mình qua sông an toàn và vui vẻ cả làng là tốt rồi !
Bản đầu tiên ngay bến sông này là bản Sốp Bao . Mới đi 20km đường đèo rất xấu từ cửa khẩu Pa Hang xuống , qua sông Nậm Ma lại gặp ngay quốc lộ 6A của Lào , vừa rộng lại vừa được rải nhựa nữa , còn gì sung sướng bằng ! Nhưng chỉ vui được vài phút vì đường chỉ tốt vài trăm thước lúc đi ngang qua bản Sốp Bao thôi , ra khỏi bản là đường đất , ổ voi , ổ trâu , hầm hố ngang dọc và bụi mù trời !
Thôi , đường xấu thì kệ đường xấu , bây giờ tìm cái quán nào , nghỉ một lát , cho tí gì vào bụng và giải khát , coi như ăn mừng đã qua được đất Lào vì đường còn xa và chắc sẽ còn rất xấu !
Tìm được một quán cạnh Nậm Ma – sông Mã . Gọi xong món quen thuộc là xôi , ăn với gỏi đu đủ , thấy ông chủ ra ngoài vườn để . . . hái đu đủ vô làm gỏi , thế này là thực phẩm sạch 100% rồi ! Mặc dù đã dặn nhà bếp bằng tiếng Lào là cay ít ít nhưng vẫn bị cay quá nên ráng ăn được một phần gỏi thôi , chỉ ăn được xôi và nước mắm , rất ngon ! Chắc nhờ vui vì . . . “ vượt biên thành công “ và nhờ đói bụng nên ăn thấy ngon !
Sau đó tiếp tục đi trên quốc lộ 6A , ven theo sông Nậm Ma uốn lượn rất đẹp , đường cũng vẫn xấu thêm 30km nữa để đến Sốp Hao . Từ Sốp Hao , chỉ cần quẹo trái , đi thêm 10km nữa sẽ đến cửa khẩu ở bản Tén Tằn bên sông Mã , thuộc huyện Mường Lát – tỉnh Thanh Hóa để về lại Việt Nam . Còn quẹo phải là đi tiếp quốc lộ 6A đến Sầm Nứa và Viêng Xay .
Thị trấn Sốp Hao , đây là ngả ba sông Nậm Hao đổ nước vào sông Nậm Ma – sông Mã , quốc lộ 6A không còn đi ven hữu ngạn sông Nậm Ma – sông Mã nữa mà từ giã Nậm Ma bằng một góc 90o quẹo phải để đi theo tả ngạn sông Nậm Hao . Bắt đầu từ Sốp Hao đường lên cao dần , nhiều đèo núi và đường cũng vẫn còn . . . rất xấu , bụi bặm !
Đến một lúc , thấy tay lái sao loạng choạng quá thì phát hiện là bị . . . xẹp bánh trước ! Nhờ đã cố ý thay bằng vỏ xe không ruột , tương đối cứng nên dù bị xẹp lốp nhưng ta vẫn có thể “ lết “ tạm thêm vài cây số nữa để đến tiệm sửa xe . Đến bản gần đó thì anh thợ trẻ bảo là không có vá , chỉ có . . . thay ruột xe thôi ! Thay thì thay chứ bây giờ trời đã dần dần ngã về chiều rồi , nguy lắm !
Nhìn anh chàng này làm việc lúng ta lúng túng mình không yên tâm chút nào , máy bơm hơi lại hư , mà sao bơm tay hoài chẳng thấy bánh căng cứng lên ? Thôi thì căng sơ sơ cũng được , tới trạm sửa xe kế tiếp sẽ bơm lần nữa ! Nhưng mới chạy vài cây số , vừa leo lên một ngọn đèo thì lại gặp cảnh như khi nãy ! Không lẽ nào thợ dở và cẩu thả đến mức quên không siết hoặc siết không kỹ mấy con ốc của bánh xe trước để bây giờ bị lâm vào tình cảnh nguy hiểm như thế này ? Lúc nhìn xuống bánh xe trước thì hỡi ôi , lại bị bánh xe xẹp lép !
Lại phải “ lết “ cho qua ngọn đèo , may mà không có xe cộ lưu thông , lại ghé vào bản gần đó , lại cũng chỉ thay ruột xe thôi ! Và anh chàng thợ của tiệm này còn lấy cái ruột cũ ra , chỉ cho mình coi chỗ ruột cũ bị lủng do anh chàng thợ khi nãy làm ẩu lúc lắp ruột vào ! May là về Viêng Xay chỉ còn 10km và đường không còn xấu nữa !
Vậy là sau 130km và trọn một ngày bụi bặm , gần 100km đường rất xấu , 2 lần bị xẹp bánh xe trước , cuối cùng mình cũng đến được Viêng Xay , thủ đô kháng chiến của cách mạng Lào .
Nguyễn Chi Hoài Nhơn
