Du ký “ Vạn lý độc hành “, đơn thân độc mã – một mình một ngựa sắt “ Màu tím hoa Sim “ Honda wave alpha 100cc , lang thang rong ruổi từ Móng Cái – Đông Bắc Việt Nam , bên bờ vịnh Bắc Bộ – Biển Đông đến đảo Phuket – Tây Nam Thái Lan bên biển Andaman Sea – Ấn Độ Dương . Ngang dọc khắp miền Bắc Việt Nam , xuyên qua nước Lào , từ Nọng Khai miền Bắc Thái Lan xuống đến Phuket phía Nam gần Malaysia . Hành trình đã được . . . 3 tháng , gần 8.000km và đang trên đường . . . qui cố hương !
Rời Aranyaprathet , tạm biệt Thái Lan , qua cửa khẩu Poipet – Kampuchia , đi Battambang , 130km .
Cự ly cho lộ trình ngày hôm nay chỉ 130km nên không phải đi sớm , lại gặp nắng ráo , hứa hẹn một ngày đẹp trời ! Nơi thường được thiên hạ nhắc đến khi nói tới Aranyaprathet là chợ biên giới vô cùng to lớn : Thai Cambodian Border Friendship Market – Talaat Rong Kluea , và cũng được gọi là Golden Gate Plaza .
Chợ nằm sát bên cạnh trạm biên giới , trên một diện tích khổng lồ , chắc phải rộng vài chục mẫu , nếu đi bộ sẽ không bao giờ hết nên có cả dịch vụ . . . cho thuê xe đạp để đi lại trong chợ ! Hàng hóa được chất cao như núi đầy trong những nhà kho , gồm hàng tơ sợi dệt may của Thái Lan , hàng kim khí điện máy của Trung Cộng , nông lâm sản của Kampuchia .
Tại đây ta sẽ chứng kiến sự vô cùng tương phản trong cuộc sống của loài người : Từ phía Kampuchia , những con người nghèo khổ , hình thù rách rưới đi ăn xin bên đường , lục lọi thu lượm phế liệu , những người khác thì còng lưng dùng sức người kéo những xe tải chất đầy hàng hóa cao ngất ngưỡng , bán sức lao động với giá rẻ mạt để kiếm sống . Từ phía ngược lại , tức là từ phía Thái Lan thì có những người “ Mày râu nhẵn nhụi , áo quần bảnh bao “ với cả xách tay đầy tiền , qua các Casino – sòng bài hào nhoáng bóng bẩy nằm ngay biên giới để . . . nướng hoặc nộp tiền !
Thủ tục đi ra khỏi nước Thái Lan , cũng như những nước khác , đơn giản và nhanh chóng . Đương nhiên mình có trình cả tờ khai hải quan làm hôm ở cửa khẩu Nọng Khai , Lào – Thái Lan , giấy tạm nhập tái xuất cho cái xe máy Honda wave alpha 100cc . Lúc đi vào Kampuchia thì còn gọn hơn nữa , hải quan Kampuchia chẳng thèm để ý tới xe máy của mình , chỉ nộp mấy đô la USD “ lệ phí “ là được vào Kampuchia !
Vừa qua biên giới , vào địa phận Kampuchia thì điều đầu tiên ta thấy được ngay là cảnh rác rưới khắp nơi , bốn phương tám hướng đâu đâu cũng có rác ngự trị ! Chuyện rác rưới tràn lan , bao la như vậy chắc chắn Việt Nam ta sẽ không chịu thua Kampuchia đâu ! Và cũng bắt đầu từ đây , không phải lái xe bên trái nữa mà là dùng luật lái xe bên phải như bên Việt Nam Ta !
Từ thị trấn biên giới Poipet là bắt đầu quốc lộ 5 , đường đã được nâng cấp để phục vụ cho hàng triệu du khách đi bằng đường bộ đến Seam Reap – Angkor Wat nên tương đối tốt . Km 50 – thị xã Sisiphon , tại đây có một ngả tư rất lớn . Chạy chếch về bên trái một xíu thôi , vào quốc lộ 6 , đi thêm 105km nữa ta sẽ tới thành phố Seam Reap , được cả thế giới biết đến qua kỳ quan Angkor Wat – Angkor Thom , quẹo về phía trái vào quốc lộ 56 , đi thêm 60km nữa ta sẽ đến một vùng vắng vẻ , đồng không mông quạnh với phế tích Banteay Chmar . Hôm nay chúng ta quẹo tay phải , vẫn đi trên quốc lộ 5 , chỉ vài km là đi ngang qua thị xã Mongkol Borei . Từ thị xã Mongkol Borei đi thêm 60km nữa ta sẽ đến Battambang .
Với 300.000 dân , Battambang là thành phố lớn thứ nhì Kampuchia , thủ phủ của tỉnh cùng tên . Nằm cách biên giới Thái Lan 120km , cách Phnom Penh 280km về phía tây . Con sông Sangker chảy dọc theo hướng nam – bắc , chia thành phố ra làm hai khu đông và tây . Khu phía tây là khu đông đúc với chùa chiềng , trường học , nhà ga xe lửa , phố xá , chợ búa , nhà hàng , khách sạn , nhà nghỉ , hàng quán v . . . v . . . Khu phía đông chủ yếu là khu nhà cửa , dân cư ở và . . . phi trường !
Tỉnh Battambang được coi là kho gạo của cả nước vì đất đai ở đây màu mỡ nhất Kampuchia . Gạo và cam tại vùng này rất được ưa chuộng và không có đủ để cung cấp cho Phnom Penh ! Khmer Đỏ trước đây cũng đã đánh giá rất cao và ưu tiên phát triển nông nghiệp cho khu vực này . Đa số cư dân của thủ đô Phnom Penh ngay sau ngày 17 tháng 4 năm 1975 đã bị bọn Khmer Đỏ cưỡng bức bỏ nhà cửa , lên vùng này để “ lao động cộng sản nguyên thủy “ ! Khó khăn và rùng rợn gấp nhiều lần hơn bên Việt Nam ta lúc bị đi “ Khu kinh tế mới “ thời sau 30 tháng 4 năm 1975 !
Phố xá tập trung chung quanh chợ trung tâm – Psar Nat , nhìn ra sông Sanker . Không biết có phải người Kampuchia dửng dưng với chữ Danh hay là thiếu . . . Anh hùng mà đường xá chỉ vài chục con đường nhưng họ rất thờ ơ với chuyện đặt tên đường ! Thậm chí mấy con đường nhộn nhịp chạy song song với con sông họ chỉ đặt theo . . . số , và theo qui ước như bên Pháp , có từ thời hoàng đế Napoleon Bonaparte : Gần sông thì số nhỏ , càng xa sông thì số càng lớn .
Tại Battambang , người Kampuchia thể hiện sự sáng tạo ? hay là sự chơi ngông ? bằng cách đặt tên cho một con đường gần bờ sông là Hai rưỡi – 2 ,5 ! Chắc là đường số 1 và số 2 có trước , rồi sau đó hình thành thêm con đường thứ 3 , nằm giữa 2 con đường này chăng ? Chịu thua mấy ông Kampuchia !
Người Kampuchia và nhất là đàn ông xứ này chắc là không có cái thói , xin lỗi – ăn không ngồi rồi , la cà hết quán café này qua quán café khác hoặc nhậu nhẹt như quí ông bên Ta nên mình thấy những cửa hàng với vị trí đẹp tuyệt vời nhìn ra bờ sông Sanker thì không phải là những hàng quán ăn uống hoặc café như bên Ta mà , rất đáng tiếc , thay vào đó là những cửa hàng . . . tạp hóa , Photocopy , điện thoại di động v . . . v . . . !
Khách sạn gần khu chợ trung tâm và bờ sông nên mình không dùng đến xe máy , đi bộ cho . . . giãn gân cốt ! Battambang lớn nhưng êm ả , được có con sông đẹp , chảy lững lờ qua thành phố nên rất thơ mộng . Hai bên bờ sông được xây kè khá tốt , trên đất liền có một dải đất rộng vài chục thước , chạy dài cả cây số theo bờ sông , được xây thành công viên cây xanh , có chỗ tập thể dục , sân chơi cho trẻ em v . . . v . . . Buổi tối , một phần công viên này được tổ chức thành chợ đêm ẩm thực , khách vừa thưởng thức hương vị các món ăn vừa được ngắm ông đi qua bà đi lại và . . . trời trăng mây nước !
Đây là lần đầu tiên mình ghé qua Battambang . Chẳng những ngay tại thành phố mà vùng lân cận , gần Battambang cũng có mấy địa danh rất hấp dẫn không được phép bỏ qua nên mình ở thêm một đêm nữa để có cả ngày mai , sẽ thong thả , thoải mái tìm hiểu đất nước và con người nơi đây !
Trọn một ngày đi ngoài nắng , cộng thêm niềm vui đã qua đến Kampuchia an toàn và ngày về đến Việt Nam không còn xa nữa nên mình dễ dàng chìm vào giấc ngủ say trong đêm đầu tiên ở Kampuchia .
Nguyễn Chi Hoài Nhơn