Du ký “ Vạn lý độc hành “, đơn thân độc mã – một mình một ngựa sắt Honda wave alpha 100cc , lang thang rong ruổi từ Móng Cái – Đông Bắc Việt Nam đến đảo Phuket – Tây Nam Thái Lan , ngang dọc khắp miền Bắc Việt Nam , xuyên qua nước Lào , đi từ miền Bắc Thái Lan đến miền Nam Thái Lan , sau gần 2 tháng rưỡi và hơn 6.000km đã đến đảo Phuket an toàn !
Những ngày ở thành phố Phuket , cách Bangkok 870km về phía Nam , gần tới Malaysia .
Có tới 3 lần Phuket : Tỉnh Phuket , quận Phuket và Phuket – City . Là tỉnh nhỏ nhất của Thái Lan , theo thống kê chính thức có 550.000 dân và 570km2 , gần bằng diện tích đảo Phú Quốc của Việt nam – 590km2 , và Singapore – 720km2 . Tuy là tỉnh có diện tích nhỏ nhất nhưng thu nhập bình quân của người dân nơi đây cao nhất Thái Lan , hơn thu nhập trung bình của cả nước đến mấy lần !
Ở Thái Lan không bị bắt buộc phải . . . “ đăng ký hộ khẩu “ nên số người cư trú trên đảo này trên thực tế cao hơn con số chính thức rất nhiều ! Đa số đến đây vì công ăn việc làm . Ngoài số người Thái Lan bản địa đã sinh sống ở đây từ xa xưa , di dân đến từ miền nam Ấn Độ , có thêm di dân đến từ Trung Hoa qua trước đây 250 năm , làm việc trong các công ty khai thác quặng mỏ thiếc tại vùng này . Mấy chục năm nay người Thái Lan từ các tỉnh cũng về đây để lập nghiệp , mấy năm nay còn có rất nhiều người từ nước láng giềng Myanmar qua làm việc trên đảo , đa số là bất hợp pháp !
Đầu thế kỷ 20 , vẫn còn 70% diện tích của Phuket là rừng , đến nay hầu hết đã bị tàn phá , khai hoang , phục vụ việc khai thác khoáng sản , trồng cây công nghiệp như cây cọ dầu , cây dừa , cây cao su v . . . v . . . Hiện chỉ còn chừng 40km2 rừng nguyên sinh và được bảo vệ rất kỹ trong Vườn Quốc Gia Khao Phra Thaew .
Mỗi năm Phuket đón hơn 6 triệu khách , trong đó có 700.000 khách Australia , 600.000 khách người Anh và 500.000 khách người Đức . Nhiều người trong số khách này cư trú dài hạn trên đảo , rải rác khắp nơi , nhiều nhất vẫn là khu có nhiều bãi biển đẹp ở bờ phía tây đảo .
Người Thái gọi thành phố Phuket là Mường Phuket , tên quốc tế là Phuket City , là thủ phủ của tỉnh cùng tên . Cho đến giữa thế kỷ 19 thủ phủ nằm tại Tha Lang , cách Phuket 12km về phía bắc . Nhưng theo thời gian những người đã khấm khá , giàu lên nhờ những mỏ thiếc hoặc nhờ buôn bán đã rủ nhau về Phuket , xây dựng lại nhà cửa , cơ ngơi và cuộc đời cho . . . “ đàng hoàng hơn , tươi đẹp hơn “ , không còn muốn ở lẩn quẩn gần mấy mỏ thiếc và rừng cao su nữa !
Dần dần Phuket trở thành một đô thị sầm uất , giao thương hàng hóa , buôn bán nhộn nhịp nên vua Mongkut – Rama đệ Tứ , thời gian ở trên ngai vàng từ 1851 – 1868 , đã chính thức cho đặt các cơ quan chính quyền tại đây và Phuket trở thành thủ phủ của tỉnh !
Một may mắn đối với Phuket là trong thời gian từ 1890 đến 1909 có được ông tỉnh trưởng Kosimbina Ranong . Ông này vừa có Tâm và vừa có Tầm , đã cho xây một hệ thống thoát nước rất hiệu quả , cũng chính ông là người khuyến khích cũng như cổ vũ cho hàng loạt công trình nhà ở được xây theo kiến trúc Tàu – Bồ Đào Nha , thực dụng , đẹp và duyên dáng !
Tại sao Phuket lại có được nhiều nhà cửa , dinh thự theo kiểu China – Portugal như vậy ? Thời cuối thế kỷ 19 và đầu thế kỷ 20 , đường bộ từ Phuket về Bangkok vô cùng xa xôi cách trở , trong khi đó giao thông đường thủy từ Phuket đến đảo Penang và bán đảo Malacca của Malaysia rất thuận tiện và loại kiến trúc Tàu – Bồ Đào Nha khi đó đang thịnh hành , được ưa chuộng trong khu vực này nên cũng dễ dàng được áp dụng tại Phuket !
Ngài tỉnh trưởng rất xứng đáng đã được vua Thái Lan phong tước và được dân chúng trân trọng gọi là Phraya Rasada ! Mình cũng không dấu cảm tình của mình đối với ông này nên mới dùng chữ “ Ngài tỉnh trưởng “ ! Đọc đến đây chắc chúng ta phải liên tưởng đến các quan đầu tỉnh của nước Việt Nam và hỏi rằng có ai làm được việc tử tế gì cho dân không ?
Không phải là không có ! Ở Việt Nam mình thấy có một trường hợp tương tự , đó là ông Nguyễn Sự ở Hội An . Ông này , sau “ Ngài tỉnh trưởng “ Phuket tình cờ đúng 100 năm , cuối thế kỷ 20 đầu thế kỷ 21 được tín nhiệm bầu làm lãnh đạo Hội An 20 năm , 2 nhiệm kỳ chủ tịch thị xã , liền sau đó thêm 2 nhiệm kỳ bí thư thành phố Hội An . Hội An phát triển tốt như thế nào thì dân Việt Nam và cả thế giới đều biết rất rõ , qua thông tin mắt thấy tai nghe của du khách !
Ông Sự đã trăn trở tìm mọi cách để làm cho Hội An khá lên , cùng với kiến trúc sư Kazik – người Ba Lan , gìn giữ bảo vệ kiến trúc phố cổ Hội An , làm hồ sơ đệ trình lên Liên Hiệp Quốc và Phố Cổ Hội An đã được Unesco công nhận là Di sản văn hóa thế giới cuối tháng 12 năm 1999 , dẹp được nhiều tệ nạn xã hội , xây dựng Hội An thành một thành phố du lịch quốc tế rất thành công , tạo nhiều công ăn việc làm tốt cho người dân ở đây .
Rất tiếc người lãnh đạo một thành phố mà được có Tài và có Đức như ông quá ít nếu không muốn nói là ở Việt Nam . . . đã “ tuyệt chủng “ , không còn nữa ! Ông Nguyễn Sự không được phong Công tước hay Bá tước gì cả nhưng đã xứng đáng được phong Anh hùng lao động , mới đây ông xin nghỉ hưu sớm trước thời hạn chính thức để . . . nhường chỗ cho thế hệ trẻ , “ đặc biệt “ là không bị . . . một tì vết , nhem nhuốc nào dù chỉ là một vết nhỏ thôi ! Mình có mắt như mù , chỉ thấy có được ông này thôi , bạn nào biết được ông bà nào có tài có đức lo cho dân như vậy thì kể cho nhau nghe để . . . tự an ủi là Việt Nam không phải chỉ có toàn tụi tham nhũng không thôi !
Xin lỗi đã đi lạc đề tài quá xa , xin được quay trở lại với Phuket !
Phuket City , bản thân nó là thành phố du lịch nên nhiều du khách lưu trú tại đây , hàng ngày tìm cách đi thăm quan những nơi khác trên đảo . Thành phố không có nhiều những khách sạn nhiều sao – đắt tiền , trái lại có khá nhiều khách sạn , nhà nghỉ loại trung bình và giá thấp , ai thích khách sạn nhiều sao , nhiều tiện nghi thì xin mời ra . . . bờ biển , nơi có rất nhiều khu du lịch , khu nghỉ dưỡng !
Năm 2000 , đoàn làm phim của Hollywood có quay một số cảnh cho phim “ The Beach “ với tài tử Leonardo Di Caprio trong vai chính , tại On On Hotel , ngay trung tâm phố . Đây là khách sạn lâu đời nhất của Phuket , có từ năm 1929 . On On Hotel có nhiều lịch sử nhưng thiếu . . . tiện nghi , đang trong tình trạng xuống cấp , nhưng bù lại địa điểm rất tiện lợi và giá rẻ , chỉ từ 7 – 10 USD ! Mình không cần “ được tiếng “ là ở tại khách sạn . . . Hollywood mà chọn khách sạn gần đó thôi , giá cũng rẻ và yên lặng hơn nhiều !
Khu trung tâm phố xá hàng quán đông vui , chỉ có chừng mười mấy hai mươi con đường nho nhỏ , và toàn những căn nhà hai hoặc nhiều lắm là ba tầng , thuộc diện được bảo tồn bảo tàng nghiêm ngặt ! Những căn nhà xây theo kiểu một chút Tàu và cũng có phảng phất những nét Bồ Đào Nha , vui mắt là mỗi nhà được sơn theo một màu khác nhau , thôi thì xanh đỏ tím vàng đủ màu !
Những dãy nhà này hiện được dùng làm nơi buôn bán , có quán café đã tồn tại hơn 120 năm như Café Anfield từ năm 1892 , có tiệm sách từ năm 1925 – theo lịch Phật giáo là năm 2468 đến bây giờ vẫn còn , chưa bị cho thuê để làm . . . nhà hàng , Karaoke như bên Việt Nam Ta ! Cũng trong phố còn sót lại những biệt thự của mấy ông “ vua thiếc , vua cao su “ ngày xưa , một số được trùng tu lại theo bản thiết kế ban đầu nên trông rất đẹp , vẫn là của tư nhân nên chỉ đứng bên ngoài ngắm và . . . chụp hình thôi !
Ban đêm , những dãy nhà này được khuyến khích dùng . . . đèn màu nên không gian còn lung linh hơn ban ngày nhiều ! Mỗi nhà được xây khác nhau trong chi tiết , từ hành lang ngoài đường , các vòm của bao lơn , đến kích thước và hình dáng cửa lớn cũng như cửa sổ đều mỗi nhà mỗi kiểu , lại có nét cũ xưa nữa , rồi lại là Tàu lai Bồ Đào Nha , càng nhìn càng thích , chụp hình phải nói là . . . mỏi tay !
Quanh quẩn khu trung tâm , buổi tối còn có nhiều quán bar , ban nhạc chơi tới hơn nửa đêm . Cũng không thiếu khu đèn đỏ – Red light district , với những bar rượu và tiếp viên để du khách có chỗ xài tiền !
Nguyễn Chi Hoài Nhơn
